Категории
Ваши книги
Книги которые читаете
Судьба (книга вторая) Библиотекарша Первые шаги с Windows 7. Руководство для начинающих Школа красоты для стервы Тайная доктрина. Том 1 Обида Легкий способ бросить пить Крушение Ожидание друга, или признания подростка Как заставить мужчину слушать, а женщину молчать Практический аудит: учебное пособие Непобедимый интроверт Я пережила Освенцим Этика блядства Бхагавадгита Поцелуй бабочки Алхимик Том 1. Введение в астрологию Тайм менеджмент. Искусство планирования и управления своим временем и своей жизнью Меняю себя! Селф-коучинг Нет диетам, или Простой путь к снижению веса Я вас жду Непознанный Мир Веры Максимальный риск Трах-тебе-дох. Рассказ второй. Аморилес Священная кровь Улучшение зрения без очков по методу Бейтса Измени свое сознание - изменится твоя жизнь Сила позитивного мышления Настоящий мачо Руководство к просветлению для ленивых Психологическое айкидо Травматология любви Кирпичи Эмоциональный шантаж Сердце света Железная дорога Сыроедение Мотивация и мотивы 99 франков Самоанализ Сто лет спустя… (фанфик) Восхитительный Домашнее холотропное дыхание Знак бяды Учебник магии Целебная система бесслизистой диеты Один в океане Сила ведьм Самоорганизация по принципу „изнутри наружу“. Система эффективной организации пространства, предметной среды, информации и времени Опыт дурака, или путь к прозрению Детство (Повесть) У подножия старого замка Общаться с ребенком. Как? Усовершенствуйте свою память Дети с небес Выходы из тела. Управление реальностью С компьютером на ты. Самое необходимое Чеченский капкан Отношение определяет всё! Подсознание может всё! Язык жестов - путь к успеху Женщины, которые любят слишком сильно Крайон. Большая книга медитаций. Послания от Источника Дети с небес Секреты о мужчинах, которые должна знать каждая женщина 02_Путь Иисуса Веселая таблица умножения Мастер и Маргарита - за Христа или против? Самоучитель по развитию интуиции Гипноз и самогипноз. 100 секретов вашего успеха После заката с негодяем Грани Агни Йоги. Том 2 Рассвет страсти Черемша Идеальная химия Мужчины с Марса, Женщины с Венеры Невеста по найму Внешность - это не главное! Свобода от известного Самоучитель Skype. Бесплатная связь через Интернет Я так и знал! Теория ограничений для розничной торговли Заговоры печорской целительницы Марии Федоровской Архетип и символ Ходячая катастрофа Поспешное замужество Записки командира штрафбата Бхагавадгита НЛП. Техники россыпью Эго, голод и агрессия Язык телодвижений Курс выживания для подростков Юридическая психология Секрет абсолютно женственности Зелень для жизни Женские заговоры на любовь, здоровье и счастье Дорога к дому Тайный знак Энергия воды Мечта 22 закона создания брэнда Тайна гибели группы Дятлова. Документальное расследование Свобода Шамана Хрестоматия по конфликтологии Привычки на миллионы долларов Путь Дзэн Психология шизофрении Как выжить в зоне. Советы бывалого арестанта Менталист. Настольная книга развития сверхспособностей сознания Слепая сова Путешествие Демокрита Обретите здоровье, богатство и счастье, используя силу подсознания Свобода от известного Кузькина мать. Хроника великого десятилетия Занимательная физика отношений Психопатология. Том 2 Юридическая психология Инцест Мне всегда везет! Символы фэн-шуй для вашего дома Мужчины с Марса, Женщины с Венеры Аферистка. Дело Тимошенко Метод Ключ в борьбе со стрессом Язык телодвижений Дети Индиго Вопрос времени Маленькая ручка Настольная книга стервы 7 вещей, о которых он вам никогда не расскажет Техники холодных звонков, которые действительно работают Сказать жизни Да Тренинг динозавров. Забытые секреты силы и развития тела. Психология шизофрении Руководство богатого папы по инвестированию Моя история Беседы с Богом (необычный диалог). Книга 1 Допрос Ночь без права сна Вы просто ему не нравитесь: вся правда о мужчинах Как обойти блокировку сайта Всеобщая теория всего Сэнсэй. Исконный Шамбалы Учение дона Хуана Гипноз. Самоучитель Скорочтение со скоростью света Конец феминизма. Чем женщина отличается от человека Музыка простыней. Раскрывая секреты сексуальной близости в браке Путешествие души Инопланетные цивилизации Атлантиды Тайный соблазн Апокалипсис 2012 или Пророчества Майя Жизнь и Учение мастеров Дальнего Востока Грани Агни Йоги. Том 1 Знаки зодиака или астрология с улыбкой Магия: привлекаем любовь и счастье Коактивный коучинг Их невинная пленница Неписаный кодекс везунчика. Как стать баловнем судьбы Радость воспитания. Как воспитывать детей без наказания Счастливее Бога: Превратим обычную жизнь в необыкновенное приключение Полынь-трава В поисках Города Богов. Том 1.Трагическое послание древних. Синдром стога сена Как стать богатым за один год В городе Сочи темные ночи (сборник) Вещи в теле Учебник логики Хакеры сновидений Вульфен Чем действительно является Amway? Палач Опыт дурака, или путь к прозрению Черная Луна в Знаках: демоны внутри нас 10 секретов любви Крах теории эволюции Чем действительно является Amway? Анастасия Око возрождения - древний секрет тибетских лам Патопсихология Лечебная пирамидка. Что это такое? Простор Пленница волка Свидание красавицы с чудовищем [любительский перевод] Общаться с ребенком. Как? Мои посмертные приключения Психодрама крупным планом. Анализ терапевтических механизмов 25 золотых правил, которые должна знать каждая женщина Как стать владельцем своего магазина, не слезая с дивана Конец феминизма. Чем женщина отличается от человека Мои пятнадцать редакторов (часть 2-я) Улучшение зрения без очков по методу Бейтса Веселая таблица умножения Путь программиста: от 100$ до 10000$ в месяц Прыжок в ледяную воду Искусство торговли по методу Сильва Убийственные оргазмы Об интеллекте Социальная психология Гипноз для начинающих Величайший в мире торговец Мой сексуальный телохранитель О характерах людей О чем думает ваша собака Под знаком индиго Протоколы колдуна Стоменова Сто лет спустя… [Фанфик] Психология и педагогика Послы Млечного Пути Пол и характер Формулы денег 5 языков любви Путь художника. Ваша творческая мастерская
Просмотреные книги
Как найти и скачать в Интернете любые файлы А я был в Компьютерном Городе

Читалка - Знак бяды


Васіль Быкаў Знак бяды

Час і людзі не шмат чаго пакінулі ад колішняй хутарской сядзібы, рэшткі якой спакваля праглынула зямля і развеяў вецер. Дзе-нідзе толькі выглядвалі на паверхню яе скупыя адзнакі: вуглавы камень падмурка, прытаптаны бугор бітай цэглы ды дзве гранітныя прыступкі каля былога ўвахода ў сені. Прыпарожныя гэтыя камяні ляжалі на тым самым месцы, што і сто год назад, і дробныя рудыя мурашы, якія недзе паблізу аблюбавалі сабе прыстанішча, дзелавіта снавалі па ніжняй прыступцы. Алешнік з рова, адхапіўшы добрую частку хутарскога поля, падступіў да самай сядзібы, на месцы істопкі па-царску разросся густы куст шыпшыны сярод буйных зараснікаў дзядоўніку, крапівы і малінніку. Ад калодзежа нічога не засталося, зруб, пэўна, згніў або яго расцягалі людзі, вада, апынуўшыся без патрэбы, знікла ў глыбіні зямлі. На рагу колішняй хаты неўпрыцям вылезла з пустазелля калючая дзічка-груша — можа, парастак ад колішніх груш-спасовак, а можа, выпадковая самасейка, занесеная з лесу птушкамі.

З дарогі, ад гасцінца, мала што выдавала тут былую сядзібу, хіба што адна з дзвюх ліп, якія колісь раскашавалі абапал варотцаў на ўездзе. Другой даўно не было, а гэтая, што засталася, мела жахлівы выгляд: абгарэлая і аднабокая, з тоўстым каржакаватым камлём, у якім зеўрала шырокая шчыліна дупла, яна незразумела як трымала на сабе некалькі тоўстых галінастых сукоў. Птушкі, якія часам прыляталі з лесу, чамусь ніколі не апускаліся на яе голле, лепей садзіліся на рослы алешнік побач. Вароны, магчыма, памяталі нешта, а можа, сваім птушыным інстынктам адчувалі ў гэтым знявечаным дрэве злую прыкмету няшчасця, знак даўняй бяды. Зрэшты, знак гэты ляжаў тут на ўсім: на скупых рэштках сядзібы, зарасніках дзядоўніку і крапівы, якія буйна раскашавалі ў спакоі, на самазадаволенай непрыступнасці калючай шыпшыны і нават мізэрнай, з пакручастым голлем дзічцы. І толькі маладая тоненькая ліпка, што зусім нядаўна выкінула да сонца лічаныя свае лісточкі, у сваёй безабароннай адвазе здавалася

госцяй з іншага свету, увасабленнем надзеі і другога, інакшага, жыцця.

Напэўна, усё астатняе належала тут мінуламу, скаронаму тленам і небыццём.

Усё, апроч непадуладнай часу, цярплівай і негаваркой чалавечай памяці, надзеленай спрадвечнаю здольнасцю ператвараць мінулае ў цяперашняе, звязваць сучаснае з будучым.

1

З цярплівай ненасытнасцю карова скубла воглую зранку траву, як заўжды, мерна тупаючы сваім звыклым шляхам: каля гасцінца, па зарослай быльнягом канаве, невысокім прыдарожным адхоне, пасля цераз травяністы лапік ля белага, бы ўкормлены парсюк, валуна і далей да самага ўзлеску, што шырокай дугой ахопліваў палявы грудок з хутарам. Сцепаніда ведала, што на ўзлеску карова паверне ад дарогі ўбок — цераз пагорак да Баранняга Логу, і там ужо трэба глядзець пільней, каб не шмыганула куды далей з воч. Бабоўка на тое была спрытнюга, і не зважай, што пярэстая — белыя плямы па чорным, — а калі згубіцца, дык пабегаеш, шукаючы па хмызняках. Але гэта там, далей на ўзлеску, а тут дзецца ёй не было куды: невысокая насыпка дарогі ды голы прасцяг бульбянішча — тут можна і пасядзець у спакоі. І Сцепаніда прысланілася клубам да гладкага бока валуна, шчыльней саставіла ў траве босыя ногі і не пільна нават глядзела на тую Бабоўку.

Было не сцюдзёна, трохі зябкавата нагам у воглай траве і ветрана. Неба спрэс усцілалі хмары, сонца не паказвалася ад рання. Зрэшты, цяпер з яго не шмат і карысці, таго восеньскага сонца, хіба было б весялей, калі б яно на якую гадзіну выбавілася з-за хмар. А так шэрае непрытульнае поле захлыналася ў ветраным шолаху быльнягу ды ўкарэлага каліўя бульбоўніку на шырокай пагоркавай ніве; міжвольна карцела адвярнуцца ад ветру, тужэй захінуць полы ватоўкі і не кратацца. Поруч, на гасцінцы, як і заўжды апошнія тыдні, было ціха, пустэльна, цяпер тут амаль не ездзіў ніхто і не хадзіў. Калі часам і трапляўся які хадок, дык болей уранку, — якая-небудзь кабеціна з суседняй вёскі па невялікай патрэбе ў мястэчка. Гэтая ціша на гасцінцы спярша

аж бянтэжыла Сцепаніду, асабліва пасля таго, як тут гуло, раўло і стагнала ад машын, падводаў, гармат, а таксама безлічы войска, што валам валіла адтуль, ад граніцы, на ўсход. Здавалася, вялікаму таму гармідару не будзе канца, а з ім не скончыцца і турботны неспакой на хутары. Ведама ж, прыдарожная сядзіба — усім пад рукой і навідавоку. Сцепаніда з Петраком збіліся з ног, спатыкаючыся і пасабляючы, чым было можна, усім, што заязджалі, забягалі, спыняліся, каб напіцца, перадыхнуць у спякоту пад ліпамі, а то пераабуцца ці папытаць дарогу. Толькі неяк пад вечар на гасцінцы стала вальней, рух парадзеў, гатовы зусім прыпыніцца, чырвонаармейцы пачалі паварочваць у поле абапал дарогі і разышліся ўпоперак па бульбоўніку. Два камандзіры, што конна завіталі на хутар, нешта доўга разглядалі на карце, а іхні баец-канавод папытаўся ў яе вядра, каб напаіць коней, і, аддаючы, сказаў, што тут будзе бой, заставацца на хутары нельга. Дужа напалохаўшыся тады, Сцепаніда забратала Бабоўку і падалася расцяробамі ў Баранні Лог. На сядзібе ўсё ж застаўся Пятрок — сядзібу нягожа было пакідаць без нагляду. Трываючы вялікі страх, Сцепаніда пераседзела ў бярэзніку ноч і палову наступнага дня, але бою не было чуваць, только паўднём угары паявіліся самалёты і здрыганулася зямля, дзесьці забахала, засакатала і ў небе за логам паўстаў шэры слуп дыму, нешта там загарэлася. Спакваля, ачуняўшы ад першага страху, яна сцяміла, што гэта далёка, усё на тым жа гасцінцы ці, можа, нават далей, у мястэчку. Адвячоркам усё тое прыціхла, нібы і не пачыналася, яна трохі счакала яшчэ, а пасля боязна павалаклася з каровай да хутара, не ведаючы нават, ці ўбачыць што ад свайго жытла, ды і Петрака таксама. Але хутар, як заўжды, ціха стаяў сабе наводдалек ад дарогі пад старымі ліпамі, а на падворку, вылезшы з пограба, тупаў з саломай у барадзе яе Петрачок. Знаёмы дымок ад яго самакруткі струменіў цераз паркан па ветры.

Той ноччу чырвонаармейцы пакінулі на бульбяным пагорку недакапаную крывуляку-траншэю і некуды сышлі